مدیر ارشد فرهنگ کیست؟ وظایفش چیست؟

نمیتوانیم فرض را بر این بگذاریم که فرهنگ یک شرکت به خودی خود ایجاد و بهینه میشود. در عصر تکنولوژی، فرایند، سیستم و اپلیکیشن، باید از روح سازمان مراقبت کرد. نیاز است که کارکنان بدانند ضربان قلب سازمان به صورت منظم کنترل میشود؛ به عبارت دیگر میزان شادی، تعهد و سلامت روانی کارکنان (که در راه رسیدن به موفقیت، ما را یاری میکنند)، باید اندازهگیری شوند.

به گفته ادگار شین، استاد دانشگاه در رشته مدیریت، «مهم ترین کاری که رهبران انجام میدهند، ایجاد و مدیریت فرهنگ است. اگر فرهنگ را مدیریت نکنید، فرهنگ شما را مدیریت خواهد کرد و ممکن است شما حتی از میزان گسترش آن آگاه نباشید.

پیتر دراکر میگوید: فرهنگ، استراتژی را سر صبحانه میبلعد.

یکی از راهکارهای ساخت فرهنگ یا به عبارتی رفتار فعالانه در قبال مسائل فرهنگی سازمان این است که شخصی را در سطح معاونت، به عنوان دیده بان فرهنگ قرار دهیم. گوگل در سال ۲۰۰۶ مدیر ارشد فرهنگ را در رأس واحد منابع انسانی اضافه کرد. بخشی از وظیفه او این بود که گوگل را که در حال تبدیل شدن به یک غول چند ملیتی بود از خطر عدم یکپارچگی فرهنگی نجات دهد. شاید گوگل که یک شرکت بسیار مدرن است برای شما مثال خوبی نباشد، اما امروزه حتی بسیاری از موسسات مالی بزرگ نیز در ساختار شرکت خود این پست را اضافه کردهاند.

شرح شغل

بیایید صادق باشیم، در دنیای شرکتهای بزرگ، مشاغل من درآوردی بسیاری پیدا شده است. اما اشتباه نکنید، معاونت فرهنگ فقط برای قشنگی تیترهای مدیریتی سازمان نیست بلکه نقش اصلی آن حصول اطمینان نسبت به یکپارچگی تمامی افراد است.

اگر فکر می کنید که چرا باید CCO داشته باشید، این سئوال مطرح میشود که چرا بیش از این نمیتوان بدون CCO پیش رفت؟

برخی از مسئولیتهای CCO به شرح زیر است:

• اهداف سازمان را تعریف میکند و واحدهای شرکت را به طور موثر در یک راستا قرار میدهد
• بین کارکنان و مدیران ارشد سازمان به عنوان رابط عمل میکند
• لحن ارتباطات سازمانی را تعیین میکند
• بین کارکنان، مدیران ارشد و کل سازمان، رابطه عاطفی برقرار میکند
• رویدادهای سازمانی را طراحی و اجرا میکند

حواستان باشد مسئولیتهای مدیر ارشد فرهنگ را با نماینده منابع انسانی اشتباه نگیرید. مدیریت جبران خدمات پرسنل، مزایا، مرخصی و … وظیفه واحد منابع انسانی است در حالیکه CCO هر آنچه را که باید اتفاق بیفتد تا سازمان بهترین محل کار باشد مدیریت میکند و این خواست را از طریق ارتباطات موثر، چشمانداز و کار تیمی شدنی میکند.

چرا مدیر ارشد فرهنگی؟

طی زمان، بدون اینکه کسی فعالانه برای به تصویر کشیدن فرهنگ سازمان تلاشی کرده باشد، عادات بدی در سازمان رواج پیدا میکنند. ایجاد سمت مدیر ارشد فرهنگی نه تنها درجه اهمیت فرهنگ سازمان را ملموستر میکند بلکه حداقل در این صورت کسی هست که مسائل فرهنگی را دنبال کند و موارد مشکلزا را گزارش نماید. حتی میشود این سمت را به شکل یک کمیته ایجاد کرد. به خاطر داشته باشید مدیر ارشد فرهنگی، نقش تمامی مدیران ارشد سازمان در قبال ساخت و نگهداشت فرهنگ سازمان را بیاهمیت نمیکند. هیچ کس در این راستا به تنهایی موفق نخواهد شد. همچنین، هر چه سازمان بزرگتر می شود، بیشتر باید حواستان به فرهنگ باشد.

ویژگیهای مدیر ارشد فرهنگ

• مهارتهای مدیریت و طراحی سازمانی: گاهی با بزرگتر شدن سازمان، ممکن است لازم شود که ساختار تیم، بودجه و وظایف تغییر کند. مدیر فرهنگ باید بداند که چگونه انواع ساختار سازمانی میتوانند بر فرهنگ تاثیرگذار باشند چرا که این دانایی در هر گونه تغییرات ناگهانی شرکت، چه رشد و چه سایر نقل و انتقالات شرکتی، میتواند به عنوان یک ابزار فرهنگی مورد استفاده قرار بگیرد.
• برندینگ کارفرما: طرز تلقی متقاضیان استخدام و یا کارکنان از شرکت برای تفهیم فرهنگ در داخل سازمان و انتقال آن به متقاضیان به عنوان استراتژی جذب، بسیار مهم است. مدیر ارشد فرهنگ باید در نحوه انتقال ارزشهای سازمان برای ساخت یک برند قوی به عنوان یک کارفرما، توانایی داشته باشد.

• هوش عاطفی: مدیر ارشد فرهنگ، چشم و گوش سازمان است و باید در قبال مشکلات کاری و یا حتی شخصی پرسنل، فردی بسیار امین باشد. این فرد در وهله اول باید توانایی برقراری ارتباط عاطفی را با پرسنل داشته باشد. چنین شخصی میتواند شایسته این باشد که در صورت لزوم مکالمات بسیار حساس و چالشی را با سایر مدیران ارشد سازمان برقرار کند.

به دلایل زیر مدیر عامل بهترین گزینه برای این نقش است:

• نقش مدیر عامل در سازمان بیش از هر کس دیده میشود. میزان تعهد او در کلیه مسائل فرهنگی، تاثیر بسیار بسزایی دارد که این تاثیر را نه تنها میشود در احساسات پرسنل به راحتی دید بلکه بر نحوه عملکرد آنها نیز شدیداً تاثیر میگذارد.

اگر به دنبال ساختن فرهنگ هستید سعی کنید خودتان بهترین الگو باشید چراکه افراد به رفتار بیشتر توجه میکنند تا به گفتار.

• نقش مدیر عامل این است که کشتی را جلوتر از همه رقبا در مسیر رو به مقصد هدایت نماید. در این راستا مدیر عامل باید توجه داشته باشد رفتارهایی را از خود بروز دهد که نماینده ارزشهای سازمان باشند. برای اینکه افراد حواسشان به جنبههای فرهنگی سازمان باشد باید برای تصمیمهایی که موارد فرهنگی را در بر میگیرند، توجه ویژه قائل شوید. اینگونه رفتارها منبع انرژی و غرور سازمان هستند که اگر درست پرورش داده شوند و به کل سازمان انتقال یابند، تاثیر بسزایی بر عملکرد افراد و خروجی سازمان خواهند گذاشت.
• ماموریت فرهنگی شما از روز اول مدیر عامل شدن، شروع شده و هرگز پایان نمییابد. تغییرات فرهنگی بسیار نامحسوس هستند و گاهی این تغییرات آنقدر ناگهانی و بدون خبر قبلی رخ میدهند که فقط روزی چشم باز میکنید و میبینید که بدترین اتفاقها در سازمان افتاده است. قطعا این تغییرات یکشبه رخ ندادهاند ولی آثار آنها میتوانند بسیار ناگهانی و شدید باشند. از فرهنگ سازمان چشم بر ندارید.

ارزش افزوده مدیر ارشد فرهنگ در سازمان

مهمترین وظیفه مدیر فرهنگ سازمان این است که ارزشهای سازمان را در تمامی مراحل شروع به کار، مدیریت استعدادها و تصمیمهای سازمانی دخیل کند. اما چگونه میتوان موفقیت یک چنین چالشهای گستردهای را اندازه گیری کرد؟

یک شاخص دائم برای اندازهگیری، نرخ خروج نیروی انسانی است. سایر پرسشنامههای بینام سازمانی و حتی پرسشنامههایی که توسط مشتریان نیز تکمیل میشوند، بهراحتی میتوانند انعکاس فرهنگ سازمانی باشند. همچنین اندازهگیری میزان شادی پرسنل چه از طریق پرسشنامه و چه از طریق مصاحبه انفرادی حضوری از سایر روشهای سنجش فرهنگ سازمان است.